Hoe internationale bookmakers een cruciale rol spelen in de strijd tegen matchfixing
Bij matchfixing denk je al snel aan gokken. Logisch, want wie een match vervalst, wil daar meestal via weddenschappen aan verdienen. Toch staan legale bookmakers in dit verhaal eerder aan de kant van de sport. Een gemanipuleerde match kost hen geld, en daarom zijn ze vaak de eersten die alarm slaan.
Propere Handen
Het Belgische voetbal weet hoe schadelijk manipulatie is. Het onderzoek Propere Handen, dat in oktober 2018 losbarstte, bracht vermoedens van financiële fraude en matchfixing aan het licht. Er volgden huiszoekingen bij clubs, makelaars en scheidsrechters, en de zaak sleepte jaren aan. Supporters vroegen zich af of ze nog konden vertrouwen op wat ze op het veld zagen. Dat is de grootste schade van matchfixing. Het tast het vertrouwen in de hele competitie aan.
Vreemde inzetten vallen op
Bij een gewone match bewegen de quoteringen voorspelbaar, afhankelijk van opstellingen, blessures en vorm. Komen er plots grote bedragen binnen op een onwaarschijnlijke uitkomst, zoals een zware nederlaag van de favoriet of een rode kaart in de eerste helft, dan valt dat op. Gespecialiseerde bedrijven volgen die bewegingen bij honderden aanbieders tegelijk en melden afwijkingen bij bonden en toezichthouders. De UEFA laat op die manier al jaren alle Europese wedstrijden en veel nationale competities monitoren.
Zo'n melding is geen bewijs. Een vreemd verloop van de quoteringen kan ook komen door een blessure die net uitlekte of een trainer die zijn opstelling verraadt op een persconferentie. Het is een signaal om verder te kijken. Bij herhaalde afwijkingen rond dezelfde club of dezelfde spelers kan een bond of het parket een onderzoek openen.
Dat werkt alleen bij aanbieders die meedoen. Vergunde bookmakers in België vallen onder de Kansspelcommissie en hebben er alle belang bij om verdachte patronen te melden. Illegale aanbieders in het buitenland doen dat niet. Daar kunnen grote bedragen anoniem worden ingezet zonder dat iemand vragen stelt.
Het grootste risico zit volgens kenners niet bij de topmatchen, maar in de lagere reeksen en bij vriendschappelijke wedstrijden. Daar staan weinig camera's, verdienen spelers weinig en kijkt er nauwelijks iemand mee. Toch kun je bij buitenlandse aanbieders ook op zulke wedstrijden wedden, soms tot op het aantal hoekschoppen. Hoe kleiner de wedstrijd, hoe minder geld er nodig is om een speler of scheidsrechter te benaderen, en hoe minder het opvalt als er iets vreemds gebeurt.
Strengere regels in België
België heeft de gokmarkt de laatste jaren flink aangepakt. Wedden mag sinds september 2024 pas vanaf 21 jaar, bonussen zijn verboden en aanbieders moeten hun casino en hun sportweddenschappen op aparte websites zetten. Bij 711 staan de wedmarkten voor de Jupiler Pro League en andere competities daarom op een eigen sportsite. Wil je zien hoe zo'n overzicht van matchen en markten eruitziet, lees verder op hun voetbalpagina.
Spelers en clubs
Uiteindelijk begint het bij de mensen op het veld. Spelers in lagere reeksen of bij clubs met financiële problemen zijn kwetsbaarder voor benaderingen van criminelen. Vaak begint het onschuldig, met een vriendelijke kennis die een etentje betaalt of helpt met een schuld. Pas later komt de vraag om in een bepaalde match een gele kaart te pakken of een penalty te veroorzaken. Bonden en spelersvakbonden geven daarom voorlichting over hoe je zo'n benadering herkent en waar je die meldt.
Voor spelers geldt ook een strikte regel. Wie in een competitie speelt, mag niet wedden op matchen uit die competitie. De samenwerking tussen bonden, justitie, toezichthouders en legale bookmakers blijft nodig, want de netwerken achter matchfixing werken internationaal.
Schrijf je nu in voor de Voetbalkrant nieuwsbrief